Kỹ thuật chăm sóc tằm tuổi 3

Vì sao tuổi 3 được xem là giai đoạn chuyển tiếp quyết định

Tằm tuổi 3 nằm ở giữa hành trình phát triển, là lúc tằm rời khỏi giai đoạn non yếu để bước vào giai đoạn ăn nhiều, tích lũy nhanh. Giai đoạn này quyết định độ đồng đều của đàn và chuẩn bị sức lực cho hai tuổi cuối — thời điểm tằm lớn vọt và cần rất nhiều dinh dưỡng để tạo kén.

Nếu chăm sóc tuổi 3 tốt, tằm lột xác sạch, đều, khỏe mạnh, những tuổi sau thuận lợi. Ngược lại, nếu ở tuổi này tằm đói, bệnh, mật độ quá dày, dễ dẫn đến đàn chậm lớn, không đều, kén kém. Vì vậy đầu tư chăm sóc đúng kỹ thuật ở tuổi 3 chính là đầu tư cho cả lứa kén phía trước.

Quản lý mật độ nuôi ở tằm tuổi 3

Mật độ là yếu tố quan trọng ở tuổi 3 vì tằm đã lớn hơn đáng kể so với hai tuổi đầu. Nếu vẫn giữ mật độ như tằm nhỏ, tằm sẽ chồng lớp, cọ sát nhau, khó tiếp cận thức ăn, tăng nguy cơ bệnh ngoài da và phát triển không đồng đều. Vì vậy sau lần lột xác bước sang tuổi 3, cần chủ động giãn nong.

Nguyên tắc chung là tăng diện tích nong khi tằm lớn lên. Từ một nong tằm tuổi 2, sau khi lột xác sang tuổi 3 thường chia ra khoảng 2 nong để tằm có đủ chỗ nằm, ăn và thoáng khí. Diện tích cụ thể tùy giống tằm, quy mô nong (thường khoảng 80-100 con/khay tùy bản thiết kế), cần quan sát để điều chỉnh hợp lý, tránh quá thưa lãng phí lẫn quá dày gây hại.

Chế độ ăn cho tằm tuổi 3 đúng kỹ thuật

Ở tuổi 3, tằm ăn được lá bánh tẻ non, không cần băm nhỏ như hai tuổi đầu nhưng có thể cắt vừa để tằm dễ ăn hơn. Lá bánh tẻ giàu dinh dưỡng, phù hợp cho tằm tích lũy sức cũng tăng cường chất lượng. Không nên cho lá quá già cứng hoặc lá non quá nhiều nước vì đều không lý tưởng ở giai đoạn này.

Số bữa ăn ở tuổi 3 thường 4-6 bữa/ngày, lượng lá tăng dần theo ngày trong tuổi. Cho ăn lá đã ráo, tươi, rải đều khắp nong để tằm ăn đồng đều. Quan sát mức tiêu thụ để điều chỉnh, tránh thừa lá héo hoặc thiếu gây đói. Khoảng 3-4 ngày của tuổi 3, tằm sắp ngủ nên giảm bớt lượng lá và giữ môi trường khô để chuẩn bị lột xác.

Kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm và thông gió

Giai đoạn tuổi 3, tằm cần môi trường ổn định để phát triển đều. Nhiệt độ lý tưởng khoảng 25-26°C, không quá nóng khiến tằm nhanh đói, mất nước, cũng không quá lạnh làm chậm lớn. Độ ẩm khoảng 65-75% giúp tằm khỏe; quá ẩm tạo điều kiện nấm bệnh, quá khô làm lá héo nhanh, tằm khó ăn.

Thông gió tốt giúp duy trì chất lượng không khí, giảm khí độc từ phân, lá thối, hạn chế mầm bệnh tích tụ. Mở cửa hoặc dùng quạt thông gió nhẹ phù hợp. Tránh gió lùa trực tiếp mạnh vào nong gây sốc nhiệt. Giữ môi trường ổn định ở tuổi 3 là nền tảng cho tằm lột xác khỏe và những tuổi sau phát triển tốt.

Vệ sinh nong và rắc vôi sau lột xác

Vệ sinh là khâu không thể thiếu để tằm tuổi 3 khỏe mạnh. Sau mỗi lần lột xác bước sang tuổi 3, tiến hành vệ sinh nong, dọn phân, lá thừa, xác tằm lột, rồi rắc một lớp vôi bột mỏng để hút ẩm, vô hiệu mầm bệnh và giúp da tằm mới nhanh khô, cứng cáp. Vôi bột là công cụ phòng bệnh rẻ và hiệu quả.

Trong những ngày ăn của tuổi 3, nên dọn phân định kỳ, thay lá thừa héo để nong luôn sạch. Tránh để phân và lá mốc tích tụ gây bệnh tiêu hóa hoặc nấm. Dụng cụ cho ăn, thay nong cần sạch sẽ, nên riêng cho từng nong để tránh lây chéo bệnh. Vệ sinh kỹ càng giúp đàn tằm tuổi 3 vượt qua giai đoạn chuyển tiếp khỏe mạnh.

Quan sát và xử lý tằm tuổi 3 không đồng đều

Tằm tuổi 3 phát triển không đồng đều thường do một trong các nguyên nhân: mật độ dày chỗ nọ vắng chỗ kia, lá cho ăn không đều, hoặc một số con yếu do nhiễm bệnh. Quan sát kỹ từng góc nong để phát hiện vùng tằm chậm lớn, từ đó điều chỉnh mật độ, cho ăn lại cho đều.

Nếu phát hiện vài con bệnh hoặc kém phát triển, cần cách ly, xử lý sớm tránh lây lan và không để chúng chiếm chỗ thức ăn của con khỏe. Điều chỉnh chế độ ăn (lá tươi, đủ lượng, đều khắp nong) và môi trường (nhiệt, ẩm, thông gió) giúp đàn tằm nhanh đồng đều trở lại. Sự đồng đều ở tuổi 3 ảnh hưởng trực tiếp đến sự đều đặn khi lên né và chất lượng kén.

Case study: Di Linh điều chỉnh mật độ, tằm tuổi 3 đồng đều hẳn

Trở lại anh Đạt. Khi thấy nong tằm tuổi 3 ăn không đều, anh xác định nguyên nhân chính là mật độ quá dày ở một góc nong. Anh chia đều tằm ra thêm nong mới, rải lá đều khắp, chú trọng cho lá bánh tẻ tươi ráo. Anh cũng dọn phân, rắc vôi sau lột xác và mở thông gió để giảm ẩm.

Sau vài ngày, đàn tằm ăn đều, lớn đồng đều hơn hẳn, lột xác bước sang tuổi 4 sạch đẹp. Vụ đó tằm của anh vào kén đều, kén to, chất lượng tốt. Anh rút ra bài học: tuổi 3 đừng chủ quan, phải theo dõi mật độ, chế độ ăn và vệ sinh sát sao, vì chính giai đoạn này quyết định độ đồng đều và sức khỏe của cả lứa.

Kết luận

Tóm lại, chăm sóc tằm tuổi 3 xoay quanh giãn mật độ, cho ăn lá bánh tẻ non, giữ nhiệt độ 25-26°C và độ ẩm 65-75%, vệ sinh nong và rắc vôi sau lột xác. Bà con hãy quan sát kỹ giai đoạn sắp ngủ để điều chỉnh kịp thời, giúp tằm lột xác đều và khỏe.

Câu hỏi thường gặp

Bài viết liên quan

• Mật độ nuôi tằm theo từng tuổiBảng tra mật độ khuyến nghị cho các tuổi.
• Cách cho tằm ăn đúng kỹ thuậtChế độ ăn phù hợp từng giai đoạn.
• Kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm nhà tằmGiữ môi trường ổn định cho tằm.
• Vệ sinh, khử trùng nhà tằmQuy trình vệ sinh phòng bệnh.
• Phòng bệnh cho tằm trước mỗi vụ nuôiChuẩn bị trại sạch trước khi thả tằm.